Kronik hastalıklarda inflamasyonun rolüne dair olan kanıtlar, beslemenin inflamatuar süreç üzerindeki etkisine dikkat çekti. Aradaki ilişkiyi anlamak kronik iltihabı azaltabilecek ve sağlığı iyileştirebilecek belirli diyet kalıplarının ve gıdaların belirlenmeine yardımcı olabilir.

Enflamasyon: Yararlı Mı, Zararlı Mı, Yoksa İkisi Birden Mi?

Akut ve kronik olmak üzere İki tür inflamasyon vardır. Akut inflamasyon, vücudun bir yaralanma veya enfeksiyona karşı koruyucu tepkisidir. Örneğin, parmağınızı kestiğinizde akut iltihaplanma oluşur. Vücudunuz bölgeyi korumak için beyaz kan hücreleri gönderir. Biraz şişlik ve kızarıklık görebilir ve ağrı hissedebilirsiniz, ancak bu süreç enfeksiyonu önlemek için çok önemlidir.

Vücut sigaradaki toksinler gibi zararlı maddelerden kurtulmaya çalıştığında kronik inflamasyon tetiklenebilir. Artan kronik inflamasyon seviyeleri, özellikle karın çevresinde aşırı yağ ile de ilişkilidir.

Düşük dereceli kronik inflamasyon kan damarlarına, arterlere, sinirlere ve bağırsaklara zarar verebilir. Sonunda kalp hastalığı, diyabet, bazı kanserler ve bazı bağırsak hastalıkları gibi kronik hastalıklara yol açabilir.

Beslenme Kronik İnflamasyonu Etkileyebilir Mi?

Araştırmacılar, C-reaktif protein (CRP), interlökin-6 (IL-6) ve tümör nekroz faktörü alfa (TNF-α) gibi inflamasyon belirteçlerine bakarak, beslenmenin inflamasyonu etkileyebileceğini bulmuşlardır. Ayrıca beslenme şekilinin kalp hastalığı ve diyabet dahil olmak üzere kronik hastalık riskini etkilediğini gösteren çok sayıda kanıt vardır. 

Proinflamatuar Diyetler Kardiyovasküler Hastalık Riskini Arttırabilir

Amerikan Kardiyoloji Koleji Dergisi'nde (JACC) yayınlanan son çalışmalardan birinde pro-inflamatuar diyetlerin kardiyovasküler hastalık (CVD) riski ile ilişkili olup olmadığı incelendi. (CVD, ölümcül olmayan ve ölümcül kalp krizini ve inmeyi içerir.) Araştırmacılar, Nurses' Health Study, Nurses' Health Study II ve Health Study'e kayıtlı 200.000'den fazla kadın ve erkeğin diyetlerini değerlendirdi.  Çalışma katılımcıları, 32 yıla kadar her 4 yılda bir gıda sıklığı anketlerini doldurdu.

Sonuçlar, en çok proinflamatuar diyetleri tüketenlerin, en çok antiinflamatuar diyetleri tüketenlere kıyasla kardiyovasküler hastalık geliştirme riskinin %38 daha yüksek olduğunu gösterdi. İlişkilendirmeler kadın ve erkeklerde tutarlıydı ve diğer yaşam tarzı faktörleri ve obezite, diyabet, yüksek tansiyon ve yüksek kolesterol gibi iltihaplanmaya katkıda bulunanlar dikkate alındığında bile önemli kaldı.

Bu çalışma aynı zamanda proinflamatuar diyetlerin kolesterol profili ile ilişkili olduğunu gösterdi. Bu bulgu, aynı zamanda JACC'de yayınlanan ve pro-inflamatuar gıdaların kolesterol seviyeleri üzerinde zararlı bir etkiye sahip olduğunu ve bazı anti-inflamatuar gıdaların olumlu etkileri olduğunu bulan başka çalışmalarda mevcutttur.

Hangi gıdalar Proinflamatuar ve Anti-inflamatuar? 

Proinflamatuar potansiyele sahip gıdalar;

» Yağlı kırmızı etler, işlenmiş et ve sakatatlar.

» Beyaz ekmek, beyaz pirinç ve rafine karbonhidratlar.

» Kolalar ve spor içecekleri dahil şekerli içecekler.

Anti-inflamatuar potansiyele sahip gıdalar;

» Lahana, karalahana ve ıspanak gibi yeşil yapraklı sebzeler.

» Kış ve yaz kabağı ve sarı biber gibi koyu sarı sebzeler.

» Buğday, kinoa, tam tahıllı ekmek ve yulaf ezmesi gibi tam tahıllar.

» Meyveler, çay, kahve ve şarap.

Bu gıdalar karotenoidler, flavonoidler, vitaminler ve lif gibi spesifik anti-inflamatuar bileşikler içerir.

Yakın zamanda yayınlanan JACC çalışmasında daha düşük inflamasyon ve düşük kardiyovasküler hastalık riski ile ilişkili belirli diyet modellerini yayınladılar. İlk sırada Akdeniz Diyeti yer aldı. Sonuç olarak, proinflamatuar gıdaları sınırlayın ve daha fazla anti-inflamatuar gıdaları tüketin. Akdeniz Diyeti tarzı beslenme modelini hayatınıza entegre edin.

Aşağıda, diyetinize daha fazla anti-inflamatuar gıda almanın bazı pratik yolları verilmiştir.