Gıda Takviyeleri Kullanıyor Musunuz? Dikkatli Olun!
Gıda takviyesi pazarı ABD'de tahmini olarak 46 milyar dolara yükseldi. Ve genişlemeye devam etmesi bekleniyor. Reklamlara inanıyorsanız, takviyeler hafızanızı, eklem sağlığınızı, kalp sağlığınızı, cinsel fonksiyolaınızı iyileştirebilir ve daha birçok yönden sağlığınızı artırabilir. Ancak açık olalım, birçok diyet takviyesi belki de çoğu tamamen kanıtlanmamıştır ve sağlığı iyileştirmek veya hastalıklarla savaşmak için rolleri bilinmemektedir. Daha da kötüsü, yapılan yakın tarihli çalışmaların gösterdiği gibi bazıları gerçekten sağlığınıza zarar verebilir.
Gıda Takviyeleri Neden Bu Kadar Popüler?
İşte birkaç neden;
» Güvenli Görünüyorlar
Takviyeleri almak için bir reçeteye ihtiyacınız olmadığından dolayı, birçok insan en az aspirin veya asetaminofen (Parasetamol) kadar güvenli olduklarını ve reçeteli ilaçlardan yan etkilere neden olma olasılığının daha düşük olduğunu düşünüyorlar.
"Tamamen doğal" olarak tanıtılıyorlar. Bu tür ürünler, bir ilaç firması tarafından sentezlenen bir ilaçtan çok daha güvenli görünebiliyor.
» Görüşler ve Öneriler
Güvenilir ünlüler ve "gerçek insanlar" bu ürünleri destekliyor ve ne kadar harika olduklarına dair referanslar sunuyor. (Bu kişilerin çoğuna reklam çalışmaları için ödeme yapıldığını belirtmekte fayda var.)
Arkadaşlardan ve aileden tavsiye eden kişiler oluyor.
Bir takviyenin işe yaradığına dair kanıt eksikliği birçok insan için ne yazık ki önem taşımamaktadır. Argüman genellikle kanıt eksikliğinin bir şeyin çalışmadığı anlamına gelmediği şeklinde yapılır; bu sadece doğru çalışmanın henüz yapılmadığı anlamına gelebilir.
Zararlı olsaydı, yasaklanmaz mıydı? Elbette FDA veya başka bir düzenleyici kurum, bir takviyenin zarar verip vermediğini bilir ve yasaklandığından emin olur. Bunlar ikna edici gibi görünebilir. Ancak, yakın tarihli bir çalışmanın gösterdiği gibi, belki de yeterince ikna edici değildir.
Deterenolün Hikayesi
Klinik Toksikoloji tıp dergisinde 2021 yılında yapılan bir araştırma, kilo kaybını teşvik etmeyi veya spor performansını iyileştirmeyi amaçlayan takviyeleri analiz etti. Araştırmacılar, ABD'de bulunan ve deterenolü bir bileşen olarak listeleyen ve bunları online olarak satın alan 17 marka takviyeyi belirledi.
Neden deterenol? ABD'de insan kullanımı için hiçbir zaman onaylanmamış olmasına rağmen, potansiyel olarak tehlikeli olan bu uyarıcı, daha önce kilo kaybı veya gelişmiş spor performansı için pazarlanan reçetesiz diyet takviyelerinde bulunmuştu. Çarpıntıya ve hatta kalp durmasına neden olduğu bilinmektedir.
FDA 2004 yılında diyet takviyelerinde deterenol kullanımını yasakladı. Dünya Anti-Doping Ajansı (WADA) da güvenlik endişeleri nedeniyle kullanımını yasakladı.
Analizlerinde araştırmacılar, değişen dozlarda deterenol buldular. Ayrıca sekiz yasaklı uyarıcı daha buldular. İki marka, dört farklı yasaklı uyarıcının bir kombinasyonunu içeriyordu.
Sorun Ne?
İlk olarak, bu takviyeleri kullanan herkes bilmeden büyük bir sağlık riski alıyor olabilir. Ayrıca sporcular için yarışmalardan diskalifiye edilme olasılığı da var.
Ve bu ürünlerde bulunan bileşenlerin kombinasyonları birbirleriyle veya aldığınız diğer ilaçlarla etkileşime girebilir. Araştırmacılar, "… bu uyarıcı karışımlar insanlarda hiç test edilmemiştir ve güvenlikleri bilinmemektedir." diye çalışmalarında özellikle vurguluyorlar.
Takviye alıyorsanız, neden aldığınızı ve riskler-faydalar dengesinin açıkça sizin lehinize olup olmadığını düşünün. Doktorunuza danışın. Aldıklarınız hakkında biraz bilimsel araştırma yapın, ancak bilgi kaynaklarınızı dikkatli seçin. CDC, NIH veya akademik tıp merkezleri gibi güvenilir sitelere bağlı kalın. ConsumerLab, NSF International veya US Phermacopeia (USP) gibi bağımsız test şirketleri tarafından doğrulanmış ürünleri arayın.
Doktorunuz tarafından tavsiye edilmeyen, beklediğiniz etkiyi göstermeyen veya neden aldığınızdan emin değilseniz takviyeleri bırakmayı düşünün. İnternette gördüğünüz hikayelere, "Bir arkadaşım kullandı, çok iyi geliyor" söylemlerine ve ünlülerin referanslarına aldanmayın.
Gıda takviyeleri düşündüğünüzden daha az güvenli ve az etkili olabilir. Çoğu takviye muhtemelen zararsız olsa da, çoğu sağlığı iyileştirmek için çok az şey yapıyor veya hiçbir şey yapmıyor olabilir. Diyet takviyeleri hakkında aklıma gelen şudur: dikkatli olun. Kendinize şişede ne olduğunu gerçekten bilip bilmediğinizi ve buna gerçekten ihtiyacınız olup olmadığını mutlaka sorun. Genel olarak, yalnızca gerçekten ihtiyacınız olanı almak en iyisidir. Bu, reçeteli ilaçlar için geçerlidir. Aynı zamanda takviyeler için de geçerlidir.
Kaynaklar
